Trump'tan İran'a savaş planı iddiası: 15 maddelik şart listesi

ABD ve İsrail medyasında yer alan haberlere göre Washington yönetimi, İran'la savaşı sona erdirmek amacıyla kapsamlı bir yol haritası hazırladı. İddiaya göre 15 maddeden oluşan plan, büyük ölçüde Trump yönetiminin Tahran'a uzun süredir ilettiği taleplere dayanıyor.

Haberlere göre ABD'nin öne sürdüğü şartlar arasında İran'ın üç ana nükleer tesisini sökmesi, uranyum zenginleştirme faaliyetlerini tamamen durdurması, balistik füze çalışmalarını askıya alması ve bölgedeki vekil güçlere verdiği desteği kesmesi yer aldı. Ayrıca Hürmüz Boğazı'nın uluslararası deniz trafiğine açık tutulması da planın maddeleri arasında gösterildi.

Plan kapsamında İran'ın yaklaşık 450 kilogramlık yüzde 60 oranında zenginleştirilmiş uranyum stokunu Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı denetimine devretmesi, Natanz Nükleer Tesisi, İsfahan Nükleer Tesisi ve Fordow Nükleer Tesisi'nin tamamen ortadan kaldırılması da yer aldı. Ajansa ülke genelinde sınırsız denetim yetkisi verilmesi ve tam şeffaflık sağlanması da şartlar arasında sıralandı.

Buna karşılık olarak İran'a yönelik nükleer bağlantılı yaptırımların kaldırılması ve ülkenin sivil nükleer programına destek verilmesi öngörüldü. ABD'nin, Buşehr Nükleer Santrali'nde elektrik üretimi dahil olmak üzere sivil nükleer faaliyetlere teknik destek sağlayabileceği belirtildi.

İddiaya göre Trump'ın Orta Doğu Özel Temsilcisi Steve Witkoff ile damadı Jared Kushner, bir aylık ateşkes ilan edilmesini ve bu süre içinde 15 maddelik planın müzakere edilmesini içeren diplomatik mekanizma oluşturdu.

Trump daha önce İranlı yetkililerle yapılan temaslarda muhtemel bir anlaşma için bazı maddelerde uzlaşı sağlandığını açıklamıştı. Ancak İran Dışişleri Bakanlığı ve askeri yetkililer, iki ülke arasında resmi görüşme yapıldığı ve söz konusu planın ele alındığı yönündeki iddiaları yalanladı. İran Devrim Muhafızları Ordusu yetkilileri, ABD ile herhangi bir uzlaşmanın mümkün olmadığını savundu.

Öte yandan İsrail basınında, ABD ile İran arasında hızlı ve ayrıntıları netleşmemiş bir anlaşma ihtimalinin Tel Aviv yönetiminde endişeye yol açtığı öne sürüldü. Şartların belirsiz kalması halinde savaşın sona ermesinin İran'ın bölgesel dengelerde avantaj elde etmesine yol açabileceği yorumları yapıldı.